Financiële positie

Afwijkingen

Pgr Omschrijving Afwijking I/S Toelichting op de afwijking
1 Gladheidsbestrijding -45.000 I Door de extreme winter van 2020/ 2021 is er een flink te kort van het budget. Dit komt mede door extra inkoop van zout en inzet van loonwerkers om de wegen sneeuw vrij te krijgen.
1 Omgevingsvergunningen RO 10.000 I Betreft de leges voor het handelen in strijd met regels ruimtelijke ordening (ontheffing bestemmingsplan). De verwachting is dat deze ontheffingen de komende jaren nog wel verleend zullen worden, omdat het omgevingsplan in het begin zal bestaan uit de huidige bestemmingsplannen. Op dit moment is al ruim de helft van het begrote bedrag voor 2021 binnengehaald. Gezien de aanvragen die er nog liggen en de vele plannen met betrekking tot de woningbouwplanning, is de verwachting is dat de inkomsten uiteindelijk voor dit jaar ruim 10.000 hoger zullen zijn dan geraamd.
1 Omgevingswet -57.000 I Door de grote belasting binnen de organisatie, wordt er voor de voorbereiding voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet veel gebruik gemaakt van extern ingehuurde expertise. De verwachting is dat deze expertise het gehele jaar nodig zal blijven. Dit leidt tot een forse overschrijving van het jaarlijkse Omgevingswetbudget. Naar verwachting zal het dubbele worden uitgegeven van het jaarlijks begrote budget voor de Omgevingswet (225.000), waardoor de kosten zullen oplopen tot 450.000. Een deel van deze kosten worden opgevangen door de reserve Omgevingswet. Indien de raad met het vaststellen van de jaarrekening besluit om ook het overschot van 2020 aan deze reserve toe te voegen (waardoor de totale reserve Omgevingswet uitkomt op 168.000) zal het te kort naar verwachting uitkomen op 57.000.
1 Omgevingsvergunningen Wonen en Bouwen 200.000 I De inkomsten van de leges voor het bouwen zijn hoger dan volgens de planning. Dit heeft mogelijk ook te maken met een aantal aanvragen van eind 2020, die financieel in 2021 zijn afgehandeld. Door het gewijzigde woningbouwbeleid ontstaan meer mogelijkheden voor woningbouw met een stijging van de inkomsten tot gevolg. De verwachting is dat de inkomsten voor bouwen hoger (€ 200.000) zullen zijn dan geraamd. Er zijn op dit moment nog een aantal aanvragen voor woningbouw in behandeling die eind 2020 zijn ingediend. Deze volgen, in verband met de afwijkingen van de geldende bestemmingsplannen, de uitgebreide procedure van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht. De verwachting is dat deze nog in het verloop van dit jaar worden afgehandeld. Tevens worden er nog enkele aanvragen voor bedrijfsgebouwen op de Rieze in Ulft en eventueel de Hofskamp in Varsseveld verwacht. Of er dit jaar ook nog aanvragen komen voor de Hofskamp Oost III, is afhankelijk van de beroepsprocedure die op dit moment tegen het bestemmingsplan loopt.
1 Accommodaties -22.500 S Nadeel in verband met onderraming jaarlijks terugkerende (onderhoud) contracten voor het portiersgebouw en sportcomplex de Ijsselweide en een voordeel ivm lagere kosten voor klachtenonderhoud SSP hal.
4 Reisdocumenten 36.000 I De gemeentelijke leges zijn te laag begroot. Voor 2021 zijn de verwachtingen dat ze op 73.000 uitkomen. Het bedrag is het totaal van de verwachte aanvragen met daarop een percentage van 15% voor onvoorziene aanvragen (vermissingen, dubbele documenten etc.) We moeten wel een slag om de arm houden i.v.m. Corona. Mensen zullen minder op vakantie gaan.
4 Verkiezingen -24.000 I Er zijn extra lasten voor de verkiezingen ivm corona maatregelen en 3 daagse verkiezingen. Naar verwachting komen de kosten op minimaal 135.000,00. We krijgen een bijdrage vanuit het gemeentefonds van in totaal 127.016,00 ( 70.903,00 voor 2020 en 56.113,00 voor 2021 vanuit de decembercirculaire) De verwachtte overschrijding over het huidige budget is ongeveer 80.000. Derhalve tekort voor 2021 80.000 min dekking uit algemene uitkering ad 56.000 resteeert 24.000 nadeel te dekken uit de bij de jaarrekening voorgestelde resultaatbestemming corona.
5 Accommodaties -11.100 S Nadeel in verband met onderraming jaarlijks terugkerende (onderhoud) contracten voor openbare werken.
5 Abonnementen en losbladige uitgaven -11.000 S Er een abonnement afgesloten licentiebank Schulinck t.b.v. de omgevingswet. Dit was vooraf niet voorzien.
5 Bestuurskosten -10.000 S Structureel 10.000 bijramen per jaar inzake contributie VNG De bijdrage wordt jaarlijks geïndexeerd met een percentage van 3,9%. Naast de verhoging met het genoemde percentage zit er een stijging in van het bedrag per inwoner tot het feitelijke kostenniveau bereikt is.
5 Deelnemingen Inkomsten -227.000 I Nadeel verwacht van totaal 227.000. We begroten op een 3 jaars gemiddelde en kennen per partij de volgende afwijkingen: -/- 57.000 Vitens keert dit jaar naar verwachting geen dividend uit om grote investeringen mogelijk te maken. -/- 103.000 Alliander heeft te maken met een lager resultaat over 2020 en keert 0,69 per aandeel uit. -/- 67.000 BNG, de dividend uitkering is wel weer gestegen ten opzichte van 2019, maar nog steeds niet op niveau van de jaren hiervoor.
5 In- en externe financiering -15.000 S Verwacht nadeel 15.000. De bankkosten worden sinds de nieuwe BBV regels uit 2018 niet meer omgeslagen samen met de rente via de renteomslag. Aangezien de bankkosten nog steeds stijgen is het raadzaam om vanaf de begroting 2022 en verder, jaarlijks 15.000 hiervoor te ramen.
5 Overige baten en lasten -50.000 I Na jarenlange planvorming over herontwikkeling met appartementen en restauratie van het pand Deurvorst te Terborg is eind 2013 de optie tot aankoop van de locatie Deurvorst/Trinity door de gemeente op tafel gekomen. Bij de aankoop is destijds een subsidie gekoppeld ad 50.000 voor de aanpak van de panden Hoofdstraat 55, 59 en 63 te Terborg. Deze toezegging is toen der tijd niet als verplichting formeel vast gelegd in de boekhouding en is dus nu voor dit jaar een nagekomen nadeel.
5 P-begroting PM De verwachte overschrijding in de personeelsbegroting (gerekend over een heel jaar) kan oplopen tot 500.000 incidenteel en 250.000 structureel. Deze incidentele overschrijding willen we als risico opmerken aangezien we niet alle vacatures direct kunnen invullen verwachten we dat hier ook nog enige budgettaire ruimte kan ontstaan. De situatie is ontstaan omdat we onder andere een inhaalslag maken. De raad is hierin via een raadsmemo in meegenomen.
alg d. OZB woningen Inkomsten 40.000 I De verwachting op dit moment is dat we ongeveer 40.000 meer opbrengsten hebben dan begroot. De oorzaak hiervan is dat de tarieven OZB al in september 2020 berekend zijn en nadien zijn er nog verschillende controles uitgevoerd.
alg d. Algemene uitkering 748.805 I De begroting 2021 is ingericht met de cijfers van de meicirculaire 2020. Nadien zijn de junibrief, septembercirculaire, decembercirculaire en als laatst de maartbrief van invloed geweest op de cijfers van 2021. Het voordeel op de algemene uitkering wordt grotendeels bepaald door extra coronacompensaties op de verschillende onderdelen. De afwijkingen komen als volgt tot stand: Algemene ontwikkelingen AU: - 84.163 Decentralisatie uitkeringen: + 3.737 (waarvan - 1.263 geoormerkt) Afrekening voorgaande jaren: + 115.751 Coronacompensaties: + 713.480 (waarvan 713.480 geoormerkt) Coronacompensaties worden ontvangen voor onder andere cultuur, organisatie verkiezingen en afval.
alg d. Algemene uitkering -712.217 I Oormerking algemene uitkering
Totale verwachte afwijking -150.012
Structurele afwijkingen -69.600
Incidentele afwijking -80.412
totaal -150.012

Sociaal Domein

Het is nog niet mogelijk op dit moment een goed beeld te geven van de te verwachten financiële ontwikkelingen in het sociaal domein voor 2021. Dit heeft een aantal oorzaken. Onder meer is onduidelijk wat het effect van corona is geweest en zal hebben op de zorg- en hulpvraag en wat de consequenties zijn voor het beroep op inkomens- en minimaregelingen en de ondersteuningsregelingen op dat gebied vanuit het Rijk.
Daarnaast is Stoer inmiddels van start gegaan, maar in deze opstartfase kunnen we nog onvoldoende duiding geven op de ontwikkelingen van het cliëntenbestand in relatie tot het BUIG-budget. Ook missen we informatie vanuit Laborijn over de kosten en opbrengsten van de WSW, waarvoor we nu via een DVO samenwerken en is de afwikkeling van de uittreding nog onderhanden.
Voorts is sprake van diverse aanvullende rijksmiddelen, onder meer voor de gevolgen van Corona, maar ook voor de landelijke tekorten op de jeugdzorg. De laatste is voor 2021 vooralsnog een incidenteel budget, waarvan de hoogte voor onze gemeente pas in de meicirculaire duidelijk wordt.
De middelen die voor het sociaal domein worden ontvangen van het rijk worden ingezet voor het sociaal domein. Middelen die in het betreffende boekjaar niet worden uitgegeven gaan naar de reserve sociaal domein, eventuele tekorten worden hieruit onttrokken.Tenslotte vragen allerlei ontwikkelingen in het sociaal domein (zoals bijvoorbeeld de lokale en regionale inkoop, de aanpassing van het woonplaatsbeginsel, de doordecentralisatie van Beschermd wonen, de bestuursopdracht Wmo, de doorontwikkeling van Stoer) erg veel van de ambtelijke organisatie, waardoor de werkdruk hoog ligt. Het is daardoor nog niet mogelijk gebleken om alle ontwikkelingen financieel goed te kunnen duiden.

Omschrijving Afwijking S/I Toelichting op de afwijking
Algemene uitkering sociaal domein 1.570.302 I Extra algemene uitkering voor Sociaal Domein in 2021 bedraagt € 1.570.302. De besteding van deze extra middelen blijft allemaal binnen "de hekjes" en geeft dus vrij besteedbaar geen voordeel op. De begroting 2021 is ingericht met de cijfers van de meicirculaire 2020. Nadien zijn de junibrief, septembercirculaire, decembercirculaire en als laatst de maartbrief van invloed geweest op de cijfers van 2021. Het voordeel op de algemene uitkering wordt deels bepaald door extra coronacompensaties op de verschillende onderdelen. De afwijkingen komen als volgt tot stand: Algemene ontwikkelingen AU SD: + 658.481 waarvan 630.519 voor voogdij Decentralisatie uitkeringen: + 32.051 Afrekening voorgaande jaren: + 180.017 Coronacompensaties: + 699.753 (waarvan 699.753 geoormerkt) Coronacompensaties worden ontvangen voor onder andere reintegratie, bijzondere bijstand, schuldhulpverlening, jongeren, kwetsbare groepen, eenzaamheid en de TONK.
Totaal verwachte afwijking 1.570.302
Budgettair neutrale wijzigingen
Omschrijving Afwijking S/I Toelichting op de afwijking
Dak- en thuislozen -17.628 I muteert met de reserve SD betreft jaarrekening saldo 2020 dekking uit de reserve sociaal domein, in 2020 gaf dit budget een voordelig saldo van 17.628 in de algemene uitkering en is derhalve doorgeschoven naar 2021
Gids gelden (gezond in de stad) -54.899 I muteert met de reserve SD betreft jaarrekening saldo 2020 dekking uit de reserve sociaal domein, in 2020 gaf dit budget een voordelig saldo van 54.899 en is derhalve doorgeschoven naar 2021
Invoering nieuwe wet inburgering -72.927 I muteert met de reserve SD betreft jaarrekening saldo 2020 dekking uit de reserve sociaal domein, in 2020 gaf dit budget een voordelig saldo van 72.927 en is derhalve doorgeschoven naar 2021
Tussengroepgelden -45.195 I muteert met de reserve SD betreft jaarrekening saldo 2020 dekking uit de reserve sociaal domein, in 2020 gaf dit budget een voordelig saldo van 45.195 en is derhalve doorgeschoven naar 2021
Totaal verwachte afwijking -190.649

Risico's en verwachtingen

Covid
Het uiteindelijke financiële resultaat voor de gemeente Oude-IJsselstreek is sterk afhankelijk van het verdere verloop van de COVID-pandemie, en de gevolgen daarvan. In de begroting 2021 zijn de risico’s op PM gezet. Nu de pandemie maar voortduurt worden de vraagtekens steeds groter. Worden de bestaande rijksregelingen voortgezet en hoe lang nog. Kan het herstel voor de ondernemers op gang komen en wat is daarvoor nodig? Blijft de werkgelegenheid behouden of moeten meer werknemers en zelfstandigen bij de gemeente aankloppen voor een uitkering? En zijn er nog culturele en sportverenigingen die extra steun nodig hebben vanwege uitvallende activiteiten? Wie het weet mag het zeggen.
De risico’s worden deels afgedekt. Bij het jaarverslag 2020 wordt voorgesteld een Bestemmingsreserve Corona te vormen uit de nog niet bestede maar in 2020 ontvangen rijksmiddelen voor de Coronabestrijding.
De beschikbare weerstandscapaciteit kan bestempeld worden als ‘uitstekend’ en biedt voldoende ruimte om de resterende niet door het rijk vergoede financiële gevolgen van de pandemie te dekken.

Begrotingswijziging

Begrotingswijziging afwijkingen
Pgr Begrotingswijziging Saldo
1 De gemeente waar het goed wonen is 24
2 Een leefbare gemeente -1.760
3 De werkende gemeente -
4 De dienstverlenende gemeente -4
5 Bedrijfsvoering/ overhead 1.590
Saldo begrotingswijzigingen -150